Kısa Cevap
Finansman gider kısıtlaması 2026'da da %10 oranında uygulanıyor. Yabancı kaynakları öz kaynaklarını aşan bilanço esasına tabi işletmeler, aşan kısma düşen faiz, kur farkı, komisyon ve vade farkı gibi finansman giderlerinin %10'unu kanunen kabul edilmeyen gider (KKEG) olarak matraha ekler. Oran, 4 Şubat 2021 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 3490 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlendi. 2024–2026 arasında oranı değiştiren bir karar yayımlanmadı.
Yasal Dayanak ve Güncel Durum
Kısıtlama iki kanunda aynı ifadeyle yer alıyor. Kurumlar vergisi mükellefleri için KVK 11/1-i, bilanço esasına göre defter tutan gelir vergisi mükellefleri için GVK 41/1-9 uygulanır. İkisi de 6322 sayılı Kanun'la 2012'de bugünkü hâlini aldı.
Kanun oranı doğrudan yazmaz. Oranın finansman giderleri toplamının %10'unu aşmamak üzere Cumhurbaşkanınca belirleneceğini söyler. Cumhurbaşkanı oranı sektörlere göre farklılaştırabilir, ama 3490 sayılı Karar tüm sektörler için tek oran öngördü: %10. Karar 1 Ocak 2021'den itibaren başlayan dönemlerde uygulanıyor. Yani bugün uygulanan oran, kanunun izin verdiği üst sınırdır.
Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 2026 ortasındaki güncel metninde (7577 ve 7582 sayılı kanunlarla yapılan değişiklikler dâhil) 11/1-i bendinde değişiklik yok. Usul ve esaslar 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nin 11.13 bölümünde (18 Seri No.lu Tebliğ ile eklendi) yer alıyor.
Kimler Kapsamda, Kimler Dışında?
| Durum | Kısıtlama uygulanır mı? |
|---|---|
| Sermaye şirketleri (A.Ş., Ltd.) ve diğer kurumlar vergisi mükellefleri | Evet, yabancı kaynak öz kaynağı aşıyorsa |
| Bilanço esasına göre defter tutan şahıs işletmeleri | Evet (GVK 41/1-9) |
| İşletme hesabı esasına göre defter tutanlar | Hayır (bilanço olmadığı için karşılaştırma yapılamaz) |
| Kredi kuruluşları, finansal kuruluşlar | Hayır, kanunla kapsam dışı |
| Finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri | Hayır, kanunla kapsam dışı |
| Yabancı kaynağı öz kaynağından az veya eşit olanlar | Hayır, aşan kısım yok |
Hangi Giderler Hesaba Girer?
Kanun, yabancı kaynak kullanımına bağlı faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, kur farkı ve benzeri gider ve maliyet unsurlarını sayar. Uygulamada şu ayrımlar önemlidir:
- Yatırımın maliyetine eklenenler hariç. Bir yatırım süresince aktifleştirilen faiz ve kur farkları kısıtlamaya girmez.
- Yabancı kaynak kullanımına bağlı olmayanlar hariç. Örneğin teminat mektubu komisyonu bir borç kullanımına bağlı olmadığından hesaba katılmaz.
- Aynı kaynağa ait kur farkı geliri ve gideri mahsup edilir. Aynı döviz kredisinden doğan kur farkı gelirleri, aynı hesap dönemindeki kur farkı giderlerinden düşülür; net gider kalırsa o tutar dikkate alınır. Farklı kaynaklar (örneğin döviz mevduatının kur farkı geliri ile kredinin kur farkı gideri) birbirinden mahsup edilemez.
- Zaten KKEG olanlar tekrar kısıtlanmaz. Örtülü sermaye, transfer fiyatlandırması veya binek otomobil sınırları nedeniyle KKEG yapılmış finansman giderleri hesaptan çıkarılır.
Satıcı borçları ve avanslar gibi ticari borçlardan doğan kur farklarının kapsama girip girmediği tartışmalıdır. İdarenin bazı özelgeleri bunları da kapsam içinde görüyor. Bu kalemlerde temkinli davranmak ve hesabı dosyada belgelemek gerekir.
Hesaplama Adımları
- Bilançoyu çıkarın. Dönem sonu (geçici vergi dönemlerinde her dönemin son günü) itibarıyla VUK'a göre bilanço hazırlanır. Karşılaştırma, vergi ve diğer yasal yükümlülükler hesaplanmadan önceki bilanço üzerinden yapılır (GİB özelgesi, 25.09.2025).
- Yabancı kaynak ile öz kaynağı karşılaştırın. Yabancı kaynak, kısa ve uzun vadeli yabancı kaynakların toplamıdır.
- Aşan kısmı bulun. Aşan kısım = Yabancı kaynak − Öz kaynak.
- Aşan kısım oranını hesaplayın. Oran = Aşan kısım ÷ Yabancı kaynak.
- Kısıtlamaya esas finansman giderini belirleyin. Yatırım maliyetine eklenenleri ve zaten KKEG olanları çıkarın, aynı kaynaktan kur farklarını netleştirin.
- KKEG'yi bulun. KKEG = Esas finansman gideri × Aşan kısım oranı × %10.
Örnek Hesap
ABC Ltd.'nin 31.12.2026 tarihli, vergi karşılığı ayrılmadan önceki bilançosunda yabancı kaynaklar 50.000.000 TL, öz kaynaklar 30.000.000 TL. Yıl içinde kaydedilen finansman giderleri şöyle:
| Kalem | Tutar (TL) | Kısıtlamaya girer mi? |
|---|---|---|
| Banka kredisi faizi | 5.200.000 | Evet |
| Döviz kredisi kur farkı gideri (aynı kredinin 500.000 TL kur farkı geliri düşülmüş net tutar) | 1.800.000 | Evet |
| Yapılmakta olan yatırımın maliyetine eklenen faiz | 1.000.000 | Hayır |
| Örtülü sermaye nedeniyle zaten KKEG yapılan faiz | 400.000 | Hayır |
| Teminat mektubu komisyonu | 100.000 | Hayır |
| Kısıtlamaya esas finansman gideri | 7.000.000 |
| Adım | Hesap | Sonuç |
|---|---|---|
| Aşan kısım | 50.000.000 − 30.000.000 | 20.000.000 TL |
| Aşan kısım oranı | 20.000.000 ÷ 50.000.000 | %40 |
| Aşan kısma düşen finansman gideri | 7.000.000 × %40 | 2.800.000 TL |
| KKEG (%10) | 2.800.000 × %10 | 280.000 TL |
| Kurumlar vergisi etkisi (%25) | 280.000 × %25 | 70.000 TL |
ABC Ltd., 280.000 TL'yi 2026 kurumlar vergisi beyannamesinde KKEG olarak matraha ekler. Bu, yaklaşık 70.000 TL ek kurumlar vergisi demektir.
Öz kaynak negatifse
Öz kaynak sıfır veya eksi ise yabancı kaynakların tamamı öz kaynağı aşmış kabul edilir. Örneğin öz kaynağı −1.000.000 TL ve esas finansman gideri 3.000.000 TL olan bir şirkette KKEG doğrudan 3.000.000 × %10 = 300.000 TL olur.
Geçici Vergi Dönemlerinde Uygulama
Kısıtlama yalnızca yıl sonunda değil, her geçici vergi döneminde de hesaplanır. Her dönemde o dönemin son günündeki bilanço esas alınır ve dönem başından itibaren biriken finansman giderleri kullanılır. 7566 sayılı Kanun'la dördüncü geçici vergi dönemi 2025'ten itibaren yeniden uygulandığı için Ekim–Aralık dönemi de geçici vergi beyannamesinde bu hesaba dâhil edilir.
Enflasyon düzeltmesi 2025, 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde yapılmayacağı için (VUK geçici 37, 7571 sayılı Kanun) öz kaynak, düzeltilmemiş VUK bilançosundaki tutarıyla karşılaştırmaya girer.
Sık Yapılan Hatalar
- Finansman giderinin tamamının %10'unu almak. Öz kaynak pozitifse %10 yalnızca aşan kısma düşen gidere uygulanır.
- Vergi karşılığı sonrası bilançoyu kullanmak. İdare, vergi ve yasal yükümlülükler hesaplanmadan önceki bilançonun esas alınacağını söylüyor.
- Örtülü sermaye KKEG'sini tekrar kısıtlamak. Aynı faiz iki kez KKEG yapılmaz.
- Döviz mevduatı kur farkı gelirini kredi kur farkından düşmek. Mahsup yalnızca aynı kaynak için geçerlidir.
- Geçici vergi dönemlerinde hesabı atlamak. Eksik geçici vergi beyanı, inceleme hâlinde cezaya yol açabilir.
Kurumlar vergisi ve geçici vergi son günlerini Mali Ajanda araçlar sayfası ve vergi takvimi üzerinden takip edebilirsiniz.
İlgili Rehberler
Diğer KKEG kalemleri için KKEG tam listesi, ortaktan borçlanma sınırı için örtülü sermaye rehberi, döviz kredilerinin dönem sonu değerlemesi için yıl sonu kur değerlemesi ve beyan süreci için kurumlar vergisi beyannamesi rehberi yazılarına bakabilirsiniz.
Kaynaklar: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu md. 11/1-i ve 32; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu md. 41/1-9 ve mükerrer 120; 6322 sayılı Kanun; 3490 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 4.2.2021); 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği bölüm 11.13 (18 Seri No.lu Tebliğ ile); 7566 sayılı Kanun; 7571 sayılı Kanun ile eklenen VUK geçici 37. madde; GİB özelgesi 25.09.2025.